İngilizlerin General Towsend’i Kurtarma Çabaları ve Teslimiyet

Kut’ül Amare’de Sıkışan İngiliz General

Yukarıda da ifade edildiği gibi, İngiliz kuvvetleri 3 Aralık 1915 tarihinde Kutü’l-Amâre kalesine sığınmak zorunda kalmışlardır. Üç tarafı Dicle Nehri tarafından çevrilen ve geniş yarım ada şeklindeki şehrin kalesinde mahsur kalan General Towsend’in birliği bu tarihten itibaren Türk topçularının yoğun baskısı altında kalmıştır.

İngiltere’nin Irak ordusu kumandanı olan General Sir John Nixon, Kutü’lAmâre’de mahsur kalan İngiliz kuvvetlerini kurtarmak için harekete geçerek General Aylmer’i Dicle Ordusu Kumandanlığı’na tayin etmiştir. Aylmer de vakit kaybetmeden 3 Ocak 1916 tarihinde Basra bölgesinden Kutü’l-Amâre’ye doğru hareket etmiştir. 7 Ocak 1916 tarihinde General Aylmer birlikleri ile Türk kuvvetleri arasında çatışmalar başlamıştır.

Kut'ül Amare Komutanları

Kut’ül Amare Komutanları

Bu dönemde Irak’taki Türk birliklerinin komuta kademesinde özellikle Irak ve havalisi kumandanı Nurettin Bey ile VI. Ordu kumandanı Goltz Paşa arasında çeşitli anlaşmazlık yaşanmış ve nihayetinde Nurettin Bey istifa etmiştir. Yerine ise Albay Halil Bey (Kut) atanmış ve 13 Ocak tarihinde görevine başlamıştır. Aynı dönemde İngiltere’nin Irak seferi kumandasında da bir değişiklik yapılmış ve General Nixon görevinden alınarak ve yerine General Percival tayin edilmiştir.

Kutü’l-Amâre kalesinde Türk kuvvetlerinin muhasarası altında kalan General Towsend’in askerlerini kurtarmak için bölgeye gönderilen İngiliz birlikleri, 21 Ocak 1916 tarihinde yeniden saldırıya geçmişlerdir. Birinci Felâhiye Muharebesi olarak adlandırılan ve şubat ayı boyunca devam eden çarpışmalarda İngiliz ordusu her hangi bir başarı elde edememiştir. 8 Mart 1916 tarihinde İngilizler bir kez daha taarruz etmişler fakat Türk mukavemetini kıramamışlardır. Bunun üzerine General Aylmer görevden alınmış ve yerine General George Gorringe tayin edilmiştir.

Gorringe idaresindeki İngiliz birlikleri, 5, 12, 22 Nisan 1916 tarihlerinde Felâhiye Savaşları olarak bilinen ve peş peşe gerçekleşen hücumlara rağmen, Türk ordusunun savunma hatlarını aşıp Kutü’l-Amâre’de mahsur bulunan Towsend’e yardım ulaştırmayı başaramamışlardır.

Bu arada Osmanlı VI. Ordusu Kumandanı Goltz Paşa, 18-19 Nisan 1916 gecesi Bağdat’ta tifüs nedeniyle beklenmeyen bir şekilde hayatını kaybetmiştir. Söz konusu yeni durum üzerine VI. Ordu kumandanlığına rütbesi tuğgeneralliğe yükseltilen Halil Paşa tayin edilmiştir.

3 Aralık 1915 tarihinden beri Kutü’l-Amâre’de mahsur bulunan, gıda ve erzak sıkıntısı hat safhaya ulaşan General Towsend’i kurtarmaya dair askeri girişimler neticeye ulaşmayınca İngilizler; 24 Nisan 1916 günü Felâhiye’den nehir yoluyla ve gece karanlığından istifade ederek Kutü’l-Amâre’ye ulaştırmak üzere içi yiyecek ve malzeme dolu bir gemiyi yola çıkarmışlardır. Söz konusu gemi Türk askerleri tarafından ganimet olarak ele geçirilmiş ve gemiye “kendi gelen” ismi verilmiştir.

Kutü’l-Amâre’ye nehir yoluyla da ulaşamayan İngilizler, hava yolu vasıtasıyla Kutü’l-Amâre’ye yiyecek ikmali yapmaya çalışmışlar, ancak Türk birliklerinin İngiliz uçaklarını düşürmesi ile çabalar da amacına ulaşamamıştır.

Tüm bu girişimlerin neticesiz kalması üzerine, Kutü’l-Amâre’de mahsur bulunan General Towsend’in kurtulma ümitleri kırılmış ve 29 Nisan 1916 tarihinde Türk kuvvetlerine şehri telsim etmeyi ve askerleriyle beraber esir olmayı kabul etmiştir.

General Towsend’in ifade ettiğine göre; Kutü’l-Amâre kuşatması sonrasında Türk birliklerine teslim olan İngiliz birliği; 5 general, 232 İngiliz subayı, 2592 İngiliz askeri, 204 Hintli subay, 6988 Hintli ve öteki İngiliz sömürge askeri, 3248 silahsız olmak üzere 13.309 kişiden ibarettir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Site İçi Arama
Reklam
Reklam

Kut'ül Amare Asla Unutulmayacak! - www.kutulamare.gen.tr